Bir işi bitirdiğinizde rahatlamak yerine eksik kalan kısmına mı odaklanıyorsunuz? İyi bir söz
duyduğunuzda “Beni tam tanısa böyle düşünmezdi” diye mi geçiriyorsunuz içinizden? Bazen
başkalarına gösterdiğimiz anlayışı kendimizden esirgeriz. Bir hatayı bile kişiliğimiz hakkında
verilmiş bir karar gibi yorumlayabiliriz.
Kendimizi eleştirmek, ilk bakışta gelişmenin bir yolu gibi görünebilir. “Üzerime gitmezsem
gevşerim” veya “Kendime sert davranmazsam başaramam” diye düşünebiliriz. Ancak bir
davranışı değerlendirmekle kendimizi bütünüyle yetersiz ilan etmek aynı şey değildir. “Bu işi
daha iyi hazırlayabilirdim” cümlesiyle “Ben zaten hiçbir şeyi beceremiyorum” cümlesi farklı
kapılar açar.
İçimizdeki eleştirel ses bazen zamanla alıştığımız bir konuşma biçimine dönüşür.
Başkalarından duyduğumuz beklentiler, kıyaslamalar ve başarıya yüklediğimiz anlam bu dili
etkileyebilir. Yine de bugün kendimize nasıl seslendiğimizi fark etmek için geçmişte tek bir
neden bulmamız gerekmez.
Bir hata yaptığınızda zihninizden geçen ilk cümleyi yakalamayı deneyin. Bu cümle size neyi
değiştirebileceğinizi mi gösteriyor, yoksa yalnızca sizi mi küçültüyor? Aynı durumda
sevdiğiniz birine ne söyleyeceğinizi düşünmek, kendinize kullandığınız dilin sertliğini fark
etmenize yardımcı olabilir.
Kendinize anlayış göstermek, sorumluluktan kaçmak değildir. Yanlışınızı kabul ederken
koşullarınızı, bilginizi ve o andaki imkânlarınızı da hesaba katabilirsiniz. “İstediğim gibi
olmadı, bir dahaki sefere neyi farklı yapabilirim?” sorusu, kendinizi cezalandırmadan da
gelişmeye yer açar.
Her gün kendinizle ilgili olumlu şeyler hissetmeniz gerekmez. Başlangıç için ağır bir yargıyı
somut bir ifadeye çevirmek yeterli olabilir. “Başarısızım” yerine “Bu görüşmede
heyecanlandım ve anlatmak istediğim bir noktayı atladım” demek gibi.
Kendinizle kurduğunuz ilişki, yalnızca iyi giden günlerde değil, zorlandığınız anlarda
kullandığınız cümlelerle de şekillenir.
